من دوست دارم آنان را دعوت كنى اگر چه تو را اجابت نكنند و از تو نپذيرند . ظالمين قريش بر عليه تو متّحد مىشوند و اگر با آنان رو در رو شوى و اعلام جنگ كنى و جهاد نمايى بدون آنكه گروهى كمك همراهت باشند كه باعث قوت تو شوند ، مىترسم تو را بكشند و در نتيجه نور خدا خاموش شود و خداوند در زمين عبادت نشود . تقيّه از دين خدا است و هر كس تقيّه ندارد دين ندارد . اختلاف امّت براى امتحان ( 1 ) خداوند تفرقه و اختلاف را بين اين امّت مقدّر كرده است ، و اگر خدا مىخواست همهء آنان را بر هدايت جمع مىكرد و دو نفر از آنان و از تمام خلقش با هم اختلاف نمىكردند ، و هيچ يك از اوامر پروردگار مورد منازعه قرار نمىگرفت و كسى كه در فضل كمتر است فضيلت صاحب فضل را انكار نمىكرد . و اگر خدا مىخواست عذاب آنان را زودرس مىكرد و تغيير از جانب او مىشد تا ظالم مورد تكذيب قرار گيرد و حق راه خود را بداند . خداوند دنيا را خانهء اعمال و آخرت را خانهء ثواب و عقاب « 43 » قرار داده است تا آنان را كه بد كردهاند طبق اعمالشان جزا دهد و آنان را كه نيكى كردهاند به نيكى جزا دهد . امير المؤمنين عليه السّلام مىفرمايد : گفتم : خدا را شكر بر نعمت‌هايش و صبر بر بلايش و تسليم و رضا بر مقدّراتش ! برنامهء امير المؤمنين عليه السّلام بعد از پيامبر صلى اللَّه عليه و آله ( 2 ) سپس پيامبر صلى اللَّه عليه و آله فرمود : برادرم ، بشارت بده كه زندگى و مرگ تو با من است . تو برادر من و وصىّ و وزير و وارث من هستى . تو طبق سنّت من جنگ مىكنى . تو نسبت به من همچون هارون نسبت به موسى هستى . تو بايد از هارون نيك پيروى كنى هنگامى كه اهلش او را ضعيف شمردند و بر عليه او متّحد شدند و نزديك بود او را بقتل برسانند . در برابر ظلم قريش و اتحادشان بر عليه تو صبر كن ، چرا كه اينها كينه‌هايى در

--> ( 43 ) « د » : خانهء هلاك يا استقرار .